Οι πιθανές αρχές της επιστροφής της Ρωσίας - και των εμπορευμάτων της - στην παγκόσμια αρένα μετά την πρόσφατη διεθνή απομόνωση της Μόσχας.

Σχόλιο Στρατηγού Φράγκου Φ.;

Επιστροφή στην ομαλότητα, καιρός ήταν..

A refresher on Russia's commodities clout ahead of Trump talks (Μετάφραση Google)

Fuga Bluemarine crude oil tanker lies at anchor near the terminal Kozmino in Nakhodka Bay near the port city of Nakhodka, Russia, December 4, 2022. REUTERS/Tatiana Meel/File Photo

Gavin Maguire

Οι προγραμματισμένες συνομιλίες μεταξύ του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump και του Ρωσικού Προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν σηματοδοτούν τις πιθανές αρχές της επιστροφής της Ρωσίας - και των εμπορευμάτων της - στην παγκόσμια αρένα μετά την πρόσφατη διεθνή απομόνωση της Μόσχας.

Πριν από την εισβολή της στην Ουκρανία το 2022, η Ρωσία ήταν κορυφαίος εξαγωγέας αργού πετρελαίου, φυσικού αερίου, άνθρακα, αλουμινίου, νικελίου, χάλυβα, σιταριού και λιπασμάτων - μεταξύ άλλων προϊόντων - και ο κορυφαίος προμηθευτής ενεργειακών προϊόντων στην Ευρώπη.

Από το 2022, οι κυρώσεις που επιβλήθηκαν στη Μόσχα από τα δυτικά έθνη έχουν προκαλέσει σημαντική διαταραχή σε αυτές τις ροές των βασικών προϊόντων, με τις εξαγωγές αερίου της Ρωσίας να πέφτουν κατά το ήμισυ και στις μεταφορές πετρελαίου να υποβάλλονται σε μακρές εκτροπές σε νέες αγορές.

Παρακάτω είναι μια κατανομή του τόπου όπου η Ρωσία κατατάσσεται όσον αφορά την παγκόσμια παραγωγή και τις εξαγωγές ορισμένων από τα πιο ευρέως διαπραγματεύσιμα εμπορεύματα στον κόσμο για να παράσχει έναν οδηγό για τις πιθανές επιπτώσεις της αγοράς, εάν οι παγκόσμιες σχέσεις με τη Ρωσία επιστρέφουν στο φυσιολογικό.

Αέριο 

Το φυσικό αέριο ήταν αναμφισβήτητα το πιο επηρεασμένο εμπόρευμα από την πτώση της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Η Ρωσία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός και εξαγωγέας φυσικού αερίου στον κόσμο, αλλά υπέφερε από βαρύ τεμάχια σε εξερχόμενες αποστολές όταν η Μόσχα χαστούκισε με κυρώσεις από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες το 2022.

Πολλά ευρωπαϊκά έθνη - συμπεριλαμβανομένης της βασικής οικονομίας της Γερμανίας - είχαν εξασφαλίσει προηγουμένως την πλειοψηφία των προμηθειών φυσικού αερίου από τη Ρωσία, αλλά ταχέως έφεραν εισαγωγές μέσω αγωγών ως μέρος των προσπαθειών για την τιμωρία της Μόσχας για την έναρξη ενός πολέμου στην περιοχή.

Οι εξαγόμενοι όγκοι αερίων της Ρωσίας μέσω αγωγών μειώθηκαν κατά 38% το 2022 από το προηγούμενο έτος και πάλι κατά 30% το 2023 από το σύνολο του 2022, καθώς οι ευρωπαίοι αγοραστές μετατράπηκαν σε εισαγόμενο ΥΦΑ και άλλα καύσιμα για να αντικαταστήσουν αυτές τις χαμένες προμήθειες αερίου.

Το 2024, οι εξαγωγές αγωγών της Ρωσίας ανήλθαν σε 108,2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ή 46% μικρότερες από τα 201,3 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα που εξήχθησαν το 2021, δείχνουν στοιχεία από το Energy Institute.

Για να προσπαθήσουμε να αντισταθμίσουμε μερικά από τα χαμένα έσοδα από το αέριο με αγωγούς, η Ρωσία ενίσχυσε τις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Οι ρώσοι όγκοι εξαγωγών ΥΦΑ αυξήθηκαν κατά περίπου 12% από το 2021 και χτύπησαν ένα υψηλό όλων των εποχών το 2024 από 44,3 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.

Δεδομένης της έλλειψης συνδέσεων αγωγών σε άλλες περιοχές, η πτώση των εξαγωγών προς την Ευρώπη οδήγησε σε αύξηση των ρωσικών αποθεμάτων φυσικού αερίου από το 2022, γεγονός που με τη σειρά του προκάλεσε μεγαλύτερη χρήση αερίου από επιχειρήσεις ισχύος και βιομηχανικές προσπάθειες και συνεχιζόμενες προσπάθειες για την τόνωση της ικανότητας των εξαγωγών ΥΦΑ.

Η ρωσική παραγωγή φυσικού αερίου μειώθηκε στα οκταετή χαμηλά το 2023, καθώς η βιομηχανία περιορίζει την παραγωγή σε απάντηση στην κατάρρευση της αγοράς των εξαγωγών. Από τότε έχει ανεβάσει την παραγωγή και πάλι σε περίπου 630 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα το 2024.

Εκτροπές ακατέργαστων

Η αγορά αργού πετρελαίου επηρεάστηκε επίσης έντονα από τις κυρώσεις που χαστούκισαν στη Μόσχα, καθώς η Ρωσία είναι ο τρίτος μεγαλύτερος παραγωγός και εξαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο.

Κορυφαίοι παραγωγοί και εξαγωγείς αργού πετρελαίου 1995-2024

Παρόμοια με την αγορά φυσικού αερίου, η ρωσική παραγωγή και οι εξαγωγές αργού πετρελαίου έχουν πάρει ένα χτύπημα από το 2022, αν και οι εξαγωγές έχουν μειωθεί από περισσότερο από την παραγωγή, καθώς έχουν αναπληρωθεί τα εγχώρια αποθέματα.

Το 2024, η ρωσική παραγωγή αργού πετρελαίου εκτιμήθηκε σε 10,75 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, κάτω από 4% από την παραγωγή 11,2 εκατομμυρίων BPD το 2022, δείχνουν τα στοιχεία του Ινστιτούτου Ενέργειας.

Οι Ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου το 2024 ανήλθαν σε πάνω από 7 εκατομμύρια bpd, η οποία μειώθηκε κατά 8% από τα 7,6 εκατομμύρια bpd που εξήχθη το 2022.

Εκτός από την ύπαρξη απότομων μειώσεων, οι ρωσικές εξαγωγές αργού πετρελαίου υποβλήθηκαν επίσης σε σημαντικές αλλαγές στους προορισμούς, καθώς οι έμποροι αναγκάστηκαν να βρουν εναλλακτικά σπίτια για τα βαρέλια τους.

Και παρόμοια με την αγορά φυσικού αερίου, οι εξαγωγείς έπρεπε να αντικαταστήσουν την Ευρώπη - η οποία ήταν προηγουμένως ο κορυφαίος προορισμός για το ρωσικό πετρέλαιο - με άλλες αγορές.

Απαγορεύεται η εκτροπή ακατέργαστου: η Ρωσία Απαγορεύεται η κορυφαία αγορά από το 2015

Ευτυχώς για τους Ρώσους εμπόρους πετρελαίου, η Ινδία έχει αποδειχθεί πρόθυμη να υπομείνει την ώθηση από τη διεθνή κοινότητα και επέκτεινε γρήγορα τις ρωσικές αγορές πετρελαίου της, όπως ακριβώς και η Ευρώπη.

Πράγματι, μεταξύ 2022 και 2024 οι εισαγωγές της ρωσικής αργού πετρελαίου της Ινδίας υπερδιπλασιάστηκαν, από 321 εκατομμύρια βαρέλια το 2022 έως 651 εκατομμύρια βαρέλια το 2024, δείχνει τα στοιχεία της εταιρείας πληροφοριών Kpler.

Οι εισαγωγές της Ρωσίας της Ευρώπης μειώθηκαν κατά 30% κατά την ίδια περίοδο από 821 εκατομμύρια βαρέλια το 2022 σε 581 εκατομμύρια βαρέλια το 2024, γεγονός που επέτρεψε στην Ινδία να αναδυθεί ως η κορυφαία αγορά για το ρωσικό αργό πέρυσι.

Η Κίνα είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος ρωσικός αγοραστής αργού πετρελαίου και αγόρασε 460 εκατομμύρια βαρέλια το 2024, αύξηση 17% από το σύνολο του 2022.

Άνθρακας, μέταλλα και άλλα

Οι αγορές άνθρακα έχουν επίσης επηρεαστεί μετά τον πόλεμο της Ρωσίας-Ουκρανίας, καθώς η Ρωσία είναι ο έκτος μεγαλύτερος παραγωγός άνθρακα και ο τρίτος μεγαλύτερος εξαγωγέας άνθρακα.

Κορυφαίοι παραγωγοί άνθρακα και εξαγωγείς 1995-2024

Λόγω ενός μεγάλου οικιακού στόλου ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα, η ρωσική παραγωγή ανθρακωρυχείων ήταν σε θέση να παραμείνει σε μεγάλο βαθμό σταθερή από το 2022, καθώς οι τοπικές εταιρείες ισχύος κατανάλωναν πρόσθετες προμήθειες που είχαν προηγουμένως αποσταλεί για εξαγωγή.

Το 2024, η παραγωγή άνθρακα της Ρωσίας ήταν περίπου 2,3% από το σύνολο του 2022, ενώ οι εξαγωγές μειώθηκαν σχεδόν κατά 10%.

Ο σκληρός ανταγωνισμός από την Ινδονησία και άλλους παραγωγούς άνθρακα έχει υπηρετήσει για να συμπιέσει τον ρωσικό άνθρακα από διάφορες διεθνείς αγορές, ενώ η μείωση της ζήτησης εισαγωγών από την Κίνα και την Ινδία - οι δύο κορυφαίοι καταναλωτές άνθρακα - έχει επίσης επιτύχει τις εξαγωγές άνθρακα.

Η Ρωσία είναι επίσης κορυφαίος παραγωγός και εξαγωγέας πολλών βασικών μετάλλων, συμπεριλαμβανομένου του αλουμινίου, του νικελίου, του κοβαλτίου και του παλλαδίου, τα οποία είναι όλα σε υψηλή ζήτηση για μια σειρά βιομηχανικών και τεχνολογικών εφαρμογών.

Επιλέξτε κατάταξη παραγωγών μετάλλων και υλικών το 2024

Η Ρωσία είναι επίσης βασικός παραγωγός λιπασμάτων, βιομηχανικών αερίων, διαμαντιών και καλλιεργειών όπως το σιτάρι και το κριθάρι και, επομένως, οποιαδήποτε ταχεία επανάληψη των εμπορικών δεσμών μεταξύ της Μόσχας και της διεθνούς κοινότητας είναι εκτεταμένες επιπτώσεις.

Τούτου λεχθέντος, κάθε φρέσκια επιδείνωση των σχέσεων με τη Μόσχα μετά τις επερχόμενες συνομιλίες θα μπορούσε να χρησιμεύσει για να κρατήσει τα άφθονα προϊόντα της Ρωσίας μακριά για πολλούς αγοραστές, γεγονός που θα σφίξει ως αποτέλεσμα τις παγκόσμιες αγορές.

Πηγή reuters.com (Αρχικό κείμενο στα Αγγλικά)